tuan hungphat's blog : Van bướm tay quay và tay gạt khác nhau gì?
Van bướm tay quay và van bướm tay gạt đều sử dụng đĩa van xoay quanh trục để đóng mở dòng lưu chất. Điểm khác biệt chính nằm ở cơ cấu truyền động. Van tay gạt sử dụng cần gạt tác động trực tiếp lên trục. Trong khi đó, van bướm tay quay sử dụng vô lăng và hộp số để truyền lực. Sự khác nhau này ảnh hưởng trực tiếp đến tốc độ thao tác, lực vận hành và kích thước đường ống phù hợp.
So sánh cơ chế vận hành
Hai loại van có cùng nguyên lý đóng mở nhưng cách điều khiển khác nhau.
Van bướm tay gạt
Tay gạt được nối trực tiếp với trục van.
Khi người vận hành kéo tay gạt, đĩa xoay theo.
Ưu điểm gồm:
Đóng mở nhanh
Kết cấu đơn giản
Ít bộ phận truyền động
Giá thường thấp hơn tay quay
Tuy nhiên, khi DN tăng lên, lực cần để xoay đĩa cũng tăng.
Điều này khiến tay gạt trở nên khó vận hành ở kích thước lớn.
Van bướm tay quay
Van bướm tay quay sử dụng hộp số và vô lăng.
Khi quay vô lăng, bánh răng truyền lực xuống trục.
Ưu điểm là:
Vận hành nhẹ
Kiểm soát vị trí đĩa tốt
Phù hợp kích thước lớn
Dễ thao tác khi áp lực tác động lên đĩa cao hơn
Nhược điểm là tốc độ đóng mở chậm hơn tay gạt.
So sánh theo kích thước đường ống
Đây là yếu tố rất quan trọng khi lựa chọn.
Kích thước nhỏ
Với DN nhỏ, tay gạt thường đủ khả năng vận hành.
Thiết kế đơn giản giúp tiết kiệm chi phí.
Nếu hệ thống chỉ cần đóng mở nhanh, tay gạt là lựa chọn hợp lý.
Kích thước lớn
Khi DN tăng, mô men cần thiết để xoay đĩa cũng tăng.
Lúc này van bướm tay quay thường phù hợp hơn vì hộp số giúp giảm lực thao tác.
Đó là lý do nhiều đường ống DN200, DN250 hoặc lớn hơn thường sử dụng tay quay.
Tuy nhiên, giới hạn cụ thể còn phụ thuộc vào thiết kế từng hãng.
So sánh khả năng điều tiết
Van tay gạt thường có các nấc cố định trên tay gạt.
Người vận hành có thể đặt đĩa ở một số vị trí trung gian.
Van tay quay điều chỉnh chậm hơn nhưng cho phép kiểm soát vị trí đĩa dễ hơn.
Nếu chỉ cần đóng mở nhanh, tay gạt có lợi thế.
Nếu cần thay đổi góc đĩa từ từ, tay quay thuận tiện hơn.
So sánh về bảo trì
Van bướm tay gạt có cấu tạo đơn giản hơn nên ít bộ phận cơ khí.
Van tay quay có thêm hộp số nên cần chú ý:
Bánh răng
Trục truyền động
Mỡ bôi trơn
Tình trạng vỏ hộp số
Nếu hộp số hư hỏng, van có thể khó đóng mở dù phần thân và đĩa vẫn còn tốt.
Nên chọn tay quay hay tay gạt?
Có thể tham khảo theo nhu cầu.
Chọn tay gạt khi:
DN nhỏ hoặc trung bình
Cần đóng mở nhanh
Tần suất thao tác không quá nặng
Muốn tối ưu chi phí
Chọn tay quay khi:
DN lớn
Cần giảm lực vận hành
Muốn điều chỉnh từ từ
Hệ thống khó thao tác bằng tay gạt
Không có loại nào tốt tuyệt đối hơn loại còn lại. Việc lựa chọn phụ thuộc vào kích thước và điều kiện sử dụng.
Tìm van bướm tay quay tại Tuấn Hưng Phát
Tuấn Hưng Phát cung cấp cả van bướm tay quay và van bướm tay gạt với nhiều kích thước, vật liệu và kiểu kết nối. Đối với những hệ thống chưa xác định nên dùng tay quay hay tay gạt, có thể cung cấp DN, áp suất và môi chất để được tư vấn cấu hình phù hợp. Tham khảo thêm các dòng van bướm tại website để so sánh trước khi lựa chọn.
